Οι πιο ξεχωριστές παραδόσεις για τα Χριστούγεννα στην Καστοριά!

Η Καστοριά με την ομορφιά της αναλλοίωτη στο χρόνο είναι ένας δημοφιλής χειμωνιάτικος προορισμός για εκείνους που επιθυμούν να γνωρίσουν την ορεινή πλευρά της Ελλάδας και συγκεκριμένα της δυτικής Μακεδονίας. Επίσης οι Πρέσπες είναι σε ιδανική απόσταση για μια κοντινή εξόρμηση.

Κτισμένη σε ύψος 650 μέτρων, η πόλη, με την λίμνη στο κεντρικό φόντο και τις παραδοσιακές συνοικίες, Ντολτσό και Αποζάρι, να την πλαισιώνουν και να ολοκληρώνουν την ομορφιά της, δημιουργεί μια ειδυλλιακή εικόνα για τον επισκέπτη.

Πράγματα για να κάνετε την περίοδο των γιορτών στη Καστοριά.

Φωτιές των Χριστουγέννων

Στις 23 Δεκεμβρίου σε ορισμένα χωριά της Καστοριάς στήνονται μεγάλες φωτιές για να ζεστάνουν τον νεογέννητο Χριστό, σύμφωνα με το έθιμο. Εκεί προσφέρεται άφθονο κρασί και παραδοσιακά κεράσματα όπως οι τσιγαρίδες.

Κόλλιεντα, τα παραδοσιακά κάλαντα

Έθιμο των Χριστουγέννων, όπου την παραμονή παρέες από μικρούς και μεγάλους πηγαίνουν στα σπίτια κρατώντας φαναράκια και σε κάθε σπίτι ψάλλουν ειδικό κολακευτικό τραγούδι σε κάθε μέλος της οικογένειας ξεχωριστά. Σ’ αυτούς που δεν ανοίγουν τη πόρτα έχουν πειρακτικά και δηκτικά τραγούδια. Στα παιδιά οι νοικοκυρές μοιράζουν φιλοδωρήματα.

Αργείτικο Καρναβάλι, το πρώτο της χρονιάς

Οι μέρες της Πρωτοχρονιάς για το Άργος Ορεστικό έχουν μια μοναδικότητα. Το τριήμερο πριν και μετά την Πρωτοχρονιά οι Αργείτες γλεντούν μεταμφιεσμένοι. Το καρναβάλι δηλαδή δεν γίνεται τις Απόκριες όπως σε όλη την Ελλάδα, αλλά μέσα στο δωδεκαήμερο των Χριστουγέννων και ειδικά την Πρωτοχρονιά. Αυτό ήταν και έθιμο της Δυτικής Μακεδονίας από την εποχή της Τουρκοκρατίας. Το Αργείτικο καρναβάλι ξεκινάει από το απόγευμα της παραμονής της Πρωτοχρονιάς με τα «μπουλούκια» να χορεύουν στις γειτονιές μερακλώνοντας με τους ήχους λαϊκών οργάνων. Την Πρωτοχρονιά το μεσημέρι γίνεται η παρέλαση του καρναβαλιού με κυρίαρχο στοιχείο τη σάτιρα, πολιτική και κοινωνική, με αποτέλεσμα η παρέλαση να παίρνει μορφή πολιτικής επιθεώρησης. Τη δεύτερη μέρα (2 Ιανουαρίου) το καρναβάλι λέγεται «Πατερίτσα» και είναι μέρα που ντύνονται μόνο οι γυναίκες . Έχει προέλευση από την εποχή εκείνη που οι καταπιεσμένες γυναίκες μεταμφιέζονταν με καλυμμένο το πρόσωπο έτσι ώστε να ξεφαντώνουν χωρίς ενδοιασμούς, κρατώντας μια μαγκούρα, την «Πατερίτσα» για να αμύνονται από τα πειράγματα των αρσενικών.

Ραγκουτσάρια – Καρναβάλι της Καστοριάς

Είναι Παραδοσιακό Καρναβάλι που γίνεται στις 6 – 7 – 8 Ιανουαρίου. Πρόκειται για ένα τριήμερο εκδηλώσεων καρναβαλιού στο διάστημα του οποίου η πόλη αποκτά ξεχωριστό χρώμα και πανηγυρική ατμόσφαιρα. Τα Ραγκουτσάρια αρχίζουν την ημέρα των Θεοφανίων (6 Ιανουαρίου),  τη δεύτερη μέρα, ανήμερα του Αϊ Γιαννιού, κάθε παρέα πηγαίνει στα σπίτια (όπως γινόταν και από παλιά), για να διώξουν τα κακά πνεύματα και να παροτρύνουν τους νοικοκυραίους να συμμετέχουν και αυτοί στο ξέφρενο γλέντι και ολοκληρώνονται στις 8 Ιανουαρίου (Πατερίτσα), ημέρα της Αγίας Δομινίκης, με την παρέλαση των καρναβαλιστών. Το όνομα και η καταγωγή αυτού του εθίμου προέρχεται πιθανότατα από το λατινικό rogatores που σημαίνει ζητιάνος και θυμίζει τις ομάδες των μεταμφιεσμένων που γυρνώντας από γειτονιά σε γειτονιά ζητούν κεράσματα για να διώξουν τα κακά πνεύματα από την πόλη. Μέσω του Βυζαντίου μεταφέρθηκε στις μέρες μας.

Μπουμπαραίοι στο Επταχώρι

Στο Επταχώρι η ημέρα της Πρωτοχρονιάς αποτελεί ένα πραγματικό ξεφάντωμα . Κάθε μπούμπαρος φοράει άσπρα ρούχα και στην πλάτη τομάρι (δέρμα) από πρόβατο και κυπριά (ποιμενικά μεγάλα κουδούνια), ενώ βάφεται στο πρόσωπο και τα χέρια με καπνιά αναμεμειγμένη με λίγδα (χοιρινό λίπος) και κρατά ένα γερό μπαστούνι. Μαζί τους οι μπούμπαροι έχουν τη Νύφη (έναν άντρα ντυμένο με την παραδοσιακή Επταχωρίτικη γυναικεία φορεσιά), έναν Τσολιά και την ορχήστρα με τα μουσικά όργανα, κλαρίνο, νταούλι, ακορντεόν. Όλοι μαζί ξεκινούν πρωί πρωί να επισκεφτούν όλες τις γειτονιές και όλα τα σπίτια του χωριού, ένα προς ένα, παίζοντας, χορεύοντας, πίνοντας και τραγουδώντας. Στο κάθε σπίτι τούς δίνουν χρήματα (τα συλλέγει η νύφη) και σε κάποια τους κερνούν (στους Βασίληδες κυρίως) μεζέδες. Το έθιμο κορυφώνεται στην εκκλησία, με το τέλος της λειτουργίας, όπου οι μπούμπαροι περιμένουν για να βάψουν στο πρόσωπο τον κόσμο και να χορέψουν στο προαύλιο. Στη συνέχεια, και αφού επισκεφτούν όλα τα σπίτια, καταλήγουν στην κεντρική πλατεία του χωριού, όπου γίνεται το «κλέψιμο της νύφης» και συνεχίζεται ο χορός μέχρι να νυχτώσει. Εξουθενωμένοι από το χορό και το ποτό στο τέλος της ημέρας, ανάβουν φωτιά στην πλατεία του χωριού, ψήνουν και τρώνε λουκάνικα — έδεσμα στο οποίο έχουν μεγάλη αδυναμία.

Παραδοσιακή Καστοριανή βεγγέρα

Η λέξη Βεγγέρα προέρχεται από το ιταλικό «vengi» που σημαίνει «ελάτε». Παραδοσιακή οικογενειακή γιορτή που γινόταν συχνά τα βράδια του χειμώνα στη σάλα κάποιου σπιτιού, με συνοδεία ορχήστρας, κρασιού ή τσίπουρου. Στις μέρες είναι μια πρόσκληση προς όλους τους Καστοριανούς για γλέντι μέχρι πρωίας, όπου αναβιώνει αυτό το παλιό καστοριανό έθιμο με μέλη πολιτιστικών συλλόγων ντυμένα με παραδοσιακές ενδυμασίες  να ψάλλουν τα νοσταλγικά καστοριανά Κάλαντα.

Γιορτή τσίπουρου

Στην καρδιά του χειμώνα στο Άργος Ορεστικό και στη Λιθιά (στις αρχές Δεκεμβρίου), διοργανώνεται η γιορτή του Τσίπουρου. Εξαιρετικό απόσταγμα συνοδεύει τις εκδηλώσεις. Η γιορτή γίνεται στα καζάνια του χωριού με συνοδεία εκλεκτού τσίπουρο, τσιπουρομεζέδων, παραδοσιακής μουσικής και κυρίως κέφι.

 

myantaeus.com