Πριν από 115 χρόνια, και συγκεκριμένα στις 21 Ιουνίου 1902, όπως γνωστοποιούν παλαιοί κάτοικοι του Χιλιοδέντρου Καστοριάς, μαρτύρησε στον τόπο αυτό, ο Ιερέας Βασίλειος Καραπαλίκης.
Όπως διηγούνται άνθρωποι που έλαβαν πληροφορίες από αυτούς που έζησαν τα γεγονότα εκείνης της εποχής, οι Τούρκοι κατακτητές κατακρεούργησαν τον Ιερέα Βασίλειο με πέλεκυ και η ψυχή του φτερούγισε στα χέρια του Αγίου Θεού.
Ο π. Βασίλειος Καραπαλίκης γεννήθηκε το 1858. Ήταν έγγαμος Ιερέας και απέκτησε τρία τέκνα, εκ των οποίων τα δύο πέθαναν σε νεαρή ηλικία, ενώ η κόρη του δημιούργησε οικογένεια και οι απόγονοι κατοικούν σήμερα στο χωριό Χιλιόδεντρο.
Άγιος Ιερέας, φιλήσυχος άνθρωπος, ελεήμων, φιλότιμος, εξυπηρετικός, πολύ ευγενικός και φιλακόλουθος. Όλοι τον γνώριζαν από τις πολλές του ευεργεσίες, οι οποίες κίνησαν το φθόνο του εχθρού και των πονηρών ανθρώπων.
Έτσι, το απόγευμα της Παρασκευής της 21ης Ιουνίου 1902, ο π. Βασίλειος τελούσε μόνος του τον Εσπερινό στον Ναό του Αγίου Δημητρίου Χιλιοδέντρου, κι εκείνη την ώρα Τούρκοι τον πυροβόλησαν, ενώ βρισκόταν μπροστά στην Αγία Τράπεζα και τον τραυμάτισαν ελαφρώς. Ο Ιερέας βγήκε έξω να διαπιστώσει τι συμβαίνει και οι Τούρκοι άρχισαν να τον χτυπούν μετά μανίας, με ξύλα και πελέκεις. Το κεφάλι του κατακρεουργήθηκε και τεμαχίσθηκε, η γνάθος του θρυμματίστηκε και το σώμα του δέχθηκε χτυπήματα, πολλαπλές κακώσεις και στρεβλώσεις. Το φρικτό του μαρτύριο θυμίζει το μαρτύριο του Αγίου ενδόξου Ιερομάρτυρος Φιλουμένου.
Τον Νοέμβριο του 2014, κατά τη διάρκεια Αρχιερατικού Εσπερινού, έγινε η ανακομιδή των λειψάνων, παρουσία Αρχιερέων της Εκκλησίας και πλήθους κόσμου και η ευωδία τους ήταν άρρητος.
Η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος, ομόφωνα αποφάσισε μαζί με τους άλλους τοπικούς Νεομάρτυρες, την αναγραφή στο Αγιολόγιο της Εκκλησίας μας, και ήδη εκκρεμεί ο φάκελος στο σεπτό Οικουμενικό μας Πατριαρχείο.
Το πρωί της Τετάρτης 21 Ιουνίου 2017, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Καστορίας κ. Σεραφείμ, τέλεσε στο Χιλιόδεντρο τη Θεία Λειτουργία και ασπάσθηκε τα ευωδιάζοντα λείψανα του Αγίου Ιερομάρτυρος Βασιλείου του Νέου.
