Ένα επικαιροποιημένο (και ολοκληρωμένο) πλαίσιο που θα διέπει τα τιμολόγια φυσικού αερίου, έχει στα σκαριά η Ρυθμιστικής Αρχής (ΡΑΑΕΥ), θέτοντας το προσχέδιο της Απόφασης σε δημόσια διαβούλευση την επόμενη εβδομάδα. Όπως συνέβη και στην περίπτωση των τιμολογίων ρεύματος -οι προτεινόμενοι κανόνες για τα οποία έχουν τεθεί σε διαβούλευση από τις 9 Απριλίου- στόχος της Ρυθμιστικής Αρχής είναι να αυξήσει τη διαφάνεια στη λιανική, ώστε να ενισχυθεί ο ανταγωνισμός προς όφελος των καταναλωτών.
Επίσης, το νέο πλαίσιο θα εναρμονίζεται με τις προβλέψεις πρόσφατων ευρωπαϊκών Οδηγιών, που έχουν ως γνώμονα την ενίσχυση της προστασίας των δικαιωμάτων των τελικών πελατών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η «Περίληψη της Σύμβασης», η οποία προωθείται από τη ΡΑΑΕΥ και για την αγορά του αερίου και η οποία εισήχθη από την Ε.Ε. καθώς πολλοί καταναλωτές δυσκολεύονται να κατανοήσουν τη νομική γλώσσα στην οποία είναι διατυπωμένα τα συμβόλαια, αλλά και για να αποφευχθούν οι… κακοτοπιές που μπορεί να βρίσκονται στα «ψιλά γράμματα».
Σε αυτό το πλαίσιο, οι προμηθευτές θα πρέπει να παρέχουν στους υποψήφιους πελάτες τους, πριν συνάψουν σύμβαση μαζί τους, ένα έγγραφο με όλα τα βασικά χαρακτηριστικά του τιμολογίου, το οποίο θα είναι διατυπωμένο σε απλή και κατανοητή γλώσσα ώστε να μπορούν να γίνουν κατανοητά από τον καταναλωτή. Μάλιστα, η «Περίληψη της Σύμβασης» θα έχει τη μορφή εγγράφου, θα πρέπει να γίνεται εγγράφως και η κατάρτιση της σύμβασης, δηλαδή σε έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή.
Τα μπλε συμβόλαια
Το νέο πλαίσιο θα ακολουθεί επίσης τον «χρωματικό κώδικα», ο οποίος από τις αρχές του έτους εφαρμόζεται και στα τιμολόγια αερίου. Για τη συγκεκριμένη αγορά, τα προϊόντα προμήθειας έχουν δύο «χρώματα» – ξεκινώντας από το μπλε, το οποίο αφορά τα συμβόλαια σταθερής χρέωσης. Η εναλλακτική λύση για έναν καταναλωτή είναι ένα «κίτρινο» προϊόν, στο οποίο η τιμή του καυσίμου είναι κυμαινόμενη.
Όπως και στο ρεύμα, έτσι και στο φυσικό αέριο τα μπλε τιμολόγια η ΡΑΑΕΥ θα προβλέπει πως θα πρέπει να έχουν διάρκεια τουλάχιστον 12 μήνες. Τα σταθερά τιμολόγια αποτελούνται από μία πάγια χρέωση (€/μήνα) και μία τιμή προμήθειας (€/kWh). Σημαντικό είναι πως οι χρεώσεις αυτές δεν μπορούν να είναι κλιμακωτές, δηλαδή να μεταβάλλονται βάσει της κατανάλωσης του πελάτη ή οποιασδήποτε άλλης συνθήκης.
Οι εταιρείες μπορούν να προσφέρουν εκπτώσεις, οι οποίες θα είναι σταθερές καθ’ όλη τη διάρκεια της σύμβασης. Επίσης, καθ’ όλη τη διάρκεια της σύμβασης δεν θα μπορούν οι όροι της να τροποποιηθούν μονομερώς από τους προμηθευτές, ενώ τα μπλε προϊόντα μπορούν να είναι διζωνικά.
Παράλληλα, τα μπλε τιμολόγια μπορούν να περιλαμβάνουν ρήτρες πρόωρης αποχώρησης, οι οποίες όμως θα πρέπει να είναι αναλογικές του κόστους που προκαλεί στον προμηθευτή κάθε μήνα η πρόωρη αποχώρηση του πελάτη από τη σύμβαση. Πρακτικά, αυτό σημαίνει πως όσο πιο κοντά στη λήξη της σύμβασης αποχωρήσει ένας πελάτης, τόσο μικρότερο θα πρέπει να είναι και το «πέναλτι».
Τα κυμαινόμενα προϊόντα
Στην περίπτωση των κίτρινων (κυμαινόμενων) συμβολαίων, η ελάχιστη διάρκεια των συμβάσεων προμήθειας κυμαινόμενης τιμολόγησης είναι δώδεκα μήνες από την ημερομηνία υπογραφής τους, χωρίς να υπάρχει ρήτρα πρόωρης αποχώρησης. Επίσης, αν ο καταναλωτής εγκαταλείψει το προϊόν νωρίτερα από το 12μηνο, απαγορεύεται η έμμεση χρέωση ρήτρας πρόωρης αποχώρησης ή οποιουδήποτε άλλου τέλους που σχετίζεται με αυτήν, όπως ενδεικτικώς η χρέωση στον καταναλωτή του κόστους των δώρων προσέλκυσης αυτού, ή η μη παροχή εκπτώσεων (συμπεριλαμβανομένων και των εκπτώσεων συνέπειας).
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι εκπτώσεις (αν προσφέρονται) θα πρέπει να είναι σταθερές καθ΄όλη τη διάρκεια της σύμβασης, εκτός εάν αλλάζουν προς όφελος του καταναλωτή. Επομένως, μόνη περίπτωση να αλλάξουν στην πορεία είναι αν μειώνουν την τελική τιμή του πελάτη.
Επίσης, οι όροι της σύμβασης θα μπορούν να αλλάξουν μονομερώς από τις εταιρείες αποκλειστικά για σπουδαίο λόγο (π.χ. ενεργειακή κρίση, εμπόλεμη κατάσταση) και μόνον αφότου οι προμηθευτές ενημερώσει νωρίτερα τη Ρυθμιστική Αρχή, η οποία θα αξιολογήσει την κρισιμότητα του λόγου. Μάλιστα, θα μπορεί να μην εγκρίνει την τροποποίηση.
